Chrysler’s Airflow uit 1934 was een commerciële ramp in de Verenigde Staten. Het leek zijn tijd ver vooruit. De stijl is polariserend. Het ontwerp is solide. Maar Amerikaanse kopers zijn nog niet klaar.
Peugeot ziet de zaken anders.
De Franse autofabrikant gelooft niet dat er een verlies op komst is. Ze keken naar het plan.
Dit is een Peugeot 402 B intrekbare hardtop uit 1938. Dit is een direct eerbetoon aan het Amerikaanse experiment. Peugeot heeft het aerodynamische auto-ontwerpconcept overgenomen en geperfectioneerd. Geschikt voor Europese wegen. ze maken het mooi.
De Franse interpretatie van eenvoud
Peugeot is de op een na oudste autofabrikant ter wereld. Hun hoofdkwartier bevindt zich in Parijs. De belangrijkste productiefaciliteit van het bedrijf bevindt zich in Sochaux, vlakbij de Zwitserse grens. Halverwege de jaren dertig hadden ze tientallen jaren technische ervaring.
Eind 1935 introduceerden ze het 402-model. Dit is hun antwoord op Airflow.
Ontwerpkeuzes zijn bijzonder. De voorkant is afgerond. Inclusief een watervalgrill. Dit is niet alleen een esthetische imitatie. Dit is een functionele aanpassing.
Peugeot ging verder dan Chrysler. Ze hebben de treeplanken volledig verwijderd. Dit vermindert de weerstand. Ook wordt het silhouet van de auto scherper.
Ze verborgen de koplampen achter de grill. In 1935 was dit een gevaarlijke praktijk. De meeste auto’s hadden kale koplampen. Peugeot heeft ze in de carrosserie van de auto geïntegreerd. Hierdoor is de luchtstroom over de motorkap gelijkmatiger.
Aërodynamische voordelen
Stroomlijnen betekent niet alleen een snellere weergave. Het gaat om efficiënt bewegen.
Minder windweerstand betekent een lager brandstofverbruik. De motor hoeft niet zo hard te werken om de lucht te duwen. Dit betekent betere prestaties bij kruissnelheden.
De intrekbare hardtop van de 402 B belichaamt deze filosofie. Hij combineert de structurele elegantie van een coupé met de openluchtervaring van een roadster. Het mechanisme is complex. De aerodynamica is nauwkeurig.
Peugeot bewees dat het Airflow-idee juist was. Ze passen het alleen repressiever toe. Het resultaat is een auto die meerdere markten aanspreekt.
De 402 B is een bewijs van dit aanpassingsvermogen. Het laat zien hoe Europese ontwerpers Amerikaanse concepten verfijnden. Ze kopiëren niet alleen het uiterlijk. Verbeterde functionaliteit.
Er zit een zekere poëzie in dat een ‘mislukte’ Amerikaanse auto de inspiratiebron was voor een van de meest stijlvolle Franse ontwerpen van het decennium. Chrysler gokte op de toekomst, maar verloor van het heden. Peugeot leent van de toekomst om het heden te creëren.
402 B valt nog steeds op. Niet omdat het op luchtstroom lijkt. Maar dat komt omdat hij oogt als een Peugeot die zijn stijl kent.
De Lion’s Head Latch en Eclipse hardtop
Peugeot plakt niet zomaar een logo op de neus. De gestroomlijnde leeuwenmascotte op het rooster is zeer praktisch. Werkt ook als motorkapvergrendeling. Als je goed kijkt, zie je nog een gestileerde leeuw op het achterspatbord. Subtiele merkversterking.
Sedans vormen het grootste deel van de productie. Er zijn ook coupés en cabriolets. De Éclipse valt echter op. Het is een intrekbare hardtop. Geen stoffen softtop. Metaal.
Dit mechanisme is erg slim. De hardtop klapt om en schuift onder de kofferklep. U kunt in de open lucht autorijden zonder lawaai of weersomstandigheden, zonder het lawaai of de weersinvloeden van een cabriolet. Til hem op en het wordt een coupé. Stevig. Zeker.
Vroege modellen gebruikten een elektromotor om het dak te laten zakken. Prima voor luxe. Maar in 1937 veranderden de zaken. Peugeot verving het elektrische systeem door een eenvoudiger mechanisch systeem. Onderhoud wordt eenvoudiger. bedienbaar door één persoon. Geen enkel team hoeft dat metalen dak op te vouwen.
De intrekbare hardtop van Peugeot was de eenhoorn van de jaren dertig. Dit is niet zomaar een truc. Het is een volledig uitgeruste cabriolet met een stalen dak dat overgaat in het frame. Tientallen jaren later probeerde Ford deze strategie te herhalen met de Skyliner. De auto is mislukt. Pas in de jaren 2000 begon het concept commercieel van start te gaan. Mercedes-Benz SLK. Volkswagen Eos. Pontiac G6. Deze auto’s bewezen de betrouwbaarheid van intrekbare hardtops. Maar Peugeot speelde dit spel in de jaren dertig.
Techniek via Flash
Het ziet er ook futuristisch uit. Niet zo in de technologie. Dit is traditioneel. Peugeot blijft bij wat het weet. Duurzaam materiaal. Een betrouwbare monteur. Ze proberen niet het wiel opnieuw uit te vinden. Ze maakten alleen wielen die verborgen konden worden.
Het resultaat was de Eclipse. Een grote auto. Een zware auto. Je hebt allerlei soorten ruimte nodig.
Compromissen voor de wielbasis
Ruimte is de vijand van de intrekbare hardtop. Vereist een dak. Je hebt een koffer nodig. Met het dak open heb je een parkeerplaats nodig. Eclipse lost dit probleem met brute kracht op. Hij strekte zich uit tot een enorme wielbasis van 130 inch. Dit is geen luxe omwille van de luxe. Dit is noodzakelijk. De achtercover moet lang genoeg zijn om de opvouwbare harde schijf te kunnen inslikken. En het moet breed genoeg zijn om comfortabel te zijn.
Op de stoelen heeft Peugeot niet bezuinigd. Er zijn 6 passagiers. Zes. Op een brede bank. Gezinnen kunnen bij elkaar blijven. Of het hele team. In de auto ontbreekt het dak.
Waarom het er nu toe doet
Tegenwoordig zien we overal intrekbare hardtops. De techniek is verbeterd. Dit mechanisme is sneller. Het fundamentele probleem bestaat echter nog steeds. Waar moet het dak geplaatst worden? Peugeot heeft een eeuw besteed aan het oplossen van dit probleem. Ze begonnen met een lange wielbasis. Uiteindelijk kwamen ze met een oplossing die werkte. De Éclipse was het prototype voor modern comfort. Dit laat zien dat u geen genoegen hoeft te nemen met een hardtop cabriolet. Het zou de juiste auto kunnen zijn.
De erfenis zit niet alleen in de specificaties. Het zit in het idee. Dat je stijl kunt hebben. En ruimte. Allemaal tegelijk. Peugeot wijst ons de weg.
De dashboardshifter is raar
De voorwielophanging is onafhankelijk. Deze instelling helpt het rijcomfort te verbeteren. Het zorgt ook voor een scherpe handling. De motor is een 2,1 liter viercilinder kopklepper. Het vermogen bedraagt 63 pk. Dat is bescheiden. Maar het is betrouwbaar.
Transmissieopties zijn standaard. Een traditionele versnellingsbak met drie versnellingen is in het pakket inbegrepen. Dit is waar het raar wordt. De schakelhendel komt niet van de vloer. Het groeide uit het dashboard. Ja. Het streepje.
Waarom de versnellingspook op het dashboard installeren? Het creëert een vreemd visueel effect. Ook de positie van de handen verandert. Chauffeurs moesten omhoog reiken. Niet naar beneden. Deze indeling is ongebruikelijk. Het geeft het interieur een unieke sfeer. Sommigen vinden het aantrekkelijk. Anderen vonden het afleidend.
De motor heeft geen vermogen. Maar het chassis voelde geplant. Dankzij de onafhankelijke voorvering kan elk wiel onafhankelijk bewegen. Dit verminderde de lichaamsrol. De besturing bleef responsief. Hoewel het aantal pk’s laag is.
63 pk brengt een auto voort. Je hoeft alleen maar geduld te hebben. Een handgeschakelde transmissie met 3 versnellingen houdt het motortoerental laag. Chauffeurs wisselden vaak. De op het dashboard gemonteerde versnellingspook vergroot de ervaring. Het dwong betrokkenheid af.
De combinatie van deze kenmerken bepaalt de rijervaring. De motor zorgde voor basismobiliteit. De schorsing zorgde voor vertrouwen. De versnellingspook is een gespreksstarter.
Het verdwijnpunt
De cijfers zijn moeilijk. Toen de fabriek in 1940 werd gesloten, rolden er minder dan 500 Eclipse sedans van de lopende band. Dat is niet veel productie voor een merk dat probeert door te breken op de Amerikaanse markt, maar het is ook niets. Dat is genoeg om een vacuüm te creëren op de huidige markt voor gebruikte auto’s.
Laten we de realiteit hier onder ogen zien. Er wordt aangenomen dat er 14 tot 30 exemplaren zijn overgebleven.
Denk er eens over na. Als je op zoek bent naar een Chrysler Eclipse uit de jaren dertig, dan ben je niet op zoek naar een projectauto voor in de schuur. Je bent op zoek naar een museumstuk. Of een hele dure garagekoningin. De kansen zijn zwaar tegen je gestapeld. De meeste van deze auto’s raakten beschadigd door roest in de jaren veertig en vijftig, door oorlogsschrootritten of door dagelijks rijden.
“Het vinden van de Eclipse terwijl deze aan het rijden was, was zelfs nog wonderbaarlijker dan het vinden van de auto, aangezien er slechts ongeveer twintig overlevenden waren.”
Deze schaarste drijft de verzamelaarsmarkt in een ijle lucht. Als er eentje opduikt, is het niet zomaar een vintage Chrysler. Dit is een stukje art-deco-autogeschiedenis dat de Grote Depressie en de Tweede Wereldoorlog ongeschonden heeft overleefd. De gestroomlijnde torpedostijl van de Eclipse was een stapje hoger dan de boxy-ontwerpen van eind jaren twintig, maar de ondergang kwam te vroeg om de levensvatbaarheid op de lange termijn te bewijzen.
Als je er serieus een wilt opsporen, bevindt je je in een nichegebied. Deze auto’s zie je niet altijd op ruilbeurzen. Ze behoren tot privécollecties en worden bewaard door experts die de fijne kneepjes van de vooroorlogse technologie begrijpen. De waarde ervan zit niet alleen in het metaal. Het zit in het overlevingspercentage. Zo’n zeldzame en historische auto is vrijwel onaantastbaar.
